Makine Mühendisliği Bir Meslek Midir?

Mühendis Nedir?

Mühendis nedir? Öncelikle “mühendis” kelimesini etimolojik incelemesine ve tanımına bakalım;

Köken

Osmanlı Türkçesi مهندس(mühendis) sözcüğünden alıntıdır. Bu Osmanlı Türkçesi sözcük ise Arapça مُهَنْدِس(mühendis) (Arapçadaki geometri ya da genel olarak bilim anlamına gelen “hendese” kelimesinden gelmektedir. “mü-hendese” ise, geometriyi bilen, bilim bilen anlamına gelir.)

mühendis (belirtme hâli mühendisi, çoğulu mühendisler) -si

  1. (meslekler, mühendislik) insanların her türlü ihtiyacını karşılamaya dayalı yol, köprü, bina gibi bayındırlık; tarım, beslenme gibi gıda; fizik, kimya, biyoloji, elektrik, elektronik gibi fen; uçak, otomobil, motor, iş makineleri gibi teknik ve sosyal alanlarda uzmanlaşmış, belli bir eğitim görmüş kimse [1]

Her yerde bulunabilecek bu klasik tanımları da yaptığımıza göre modern ve küresel dünyada tüketim toplumlarının aşçısıdır mühendis. Deyim yerindeyse mühendislik günümüzde sineğin yağını çıkarma sanatı haline gelmiştir. Artan nüfus, gelişmiş lojistik ağları vesilesiyle oluşan erişilebilirlik neticesinde; mühendise 1 ürünlük malzemeden, çok küçük değişimlerle 5 ürün çıkarma gibi misyonlar yüklenmesi hasıl olmuştur.

Meslek Nedir?

Makine mühendisliği bir meslek değil birden fazla meslek olarak değerlendirilebilir. Nasıl mı? Öncelikle meslek kelimesinin etimolojik incelemesine bakalım;

Arapça slk kökünden gelen maslak مسلك “1. yol, rota, 2. (mec.) yöntem, fikir akımı, hayatta tutulan yol” sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça sulūk سلوك “bir yolu izleme, yol alma, seyahat etme ” sözcüğü ile eş kökenlidir. [2]

Kelimenin kökeninden de anlaşılacağı gibi meslek kelimesi en net ifadesiyle “hayatta tutulan yol” olarak tanımlanabilir. Bir de makine mühendisliği alanındaki alt dalları inceleyelim;

  1. Mekanik Ana Bilim Dalı
  2. Enerji Ana Bilim Dalı
  3. Konstrüksiyon ve İmalat Ana Bilim Dalı
  4. Makine Teorisi ve Dinamiği Ana Bilim Dalı
  5. Termodinamik Ana Bilim Dalı
  6. Biyomekanik Ana Bilim Dalı
  7. Otomotiv Ana Bilim Dalı
  8. Metalurji ve Malzeme Ana Bilim Dalı

Görüldüğü gibi makine mühendisliği birçok alt bilim dalına ayrılmış, birden fazla yol oluşturmuştur. Bir çok disiplinde olduğu gibi makine mühendisliği eğitiminde de, öğrencinin temel bakış açısını kazandıktan sonra belli bir uzmanlık alanına yönelmesi beklenir. Bölümün kalıplaşmış eğitim kitaplarının isimleri “Mühendislik Bakış Açısıyla …” şeklindedir. Lisans eğitiminin öncelikli amacı, eğitimi alan kişiye mühendislik bakış açısının kazandırılmasıdır. Derslerde insanı bu kadar bunaltmalarının temel sebebi sanıyorum budur ki, özellikle vize final dönemlerinde hareket eden cisimleri birer türev integral örneği olarak, şantiyelerde kurulan vinçleri statik-makine elemanları problemi olarak, demlenen çayı termodinamik denklemler ve açık unutulan cam yüzünden oluşan cereyanda kalmayı akışkanlar mekaniği sorusu olarak görmeye başlamak işten bile değildir. İşte bu noktada tebrik ediyorum, mühendislik bakış açısına kavuşmaya başlamışsınız demektir.

Meslek kelimesini yol olarak varsayabilmenin yanlış olmadığını görmüş olduk. Makine mühendisliğinin de 8 ana yola ayrıldığını gördük. Bitti mi? Bitmedi. Bu ana bilim dalları da kendi içerisinde alt kollara ayrılmaktadır. Örnek verecek olursak Metalurji ve Malzeme Ana Bilim Dalı’nı inceleyelim. Malzeme bilimi somut bir üretim yapan her disiplinin en vazgeçilmez en temel ihtiyacıdır. Bu bilim dalında çok kapsamlı çalışmalar yapılmış ve yapılmakta olup bir bilgi deryası oluşturmaktadır. Bir kişinin bu bilim dalına tamamen hakim olması pek mümkün olan bir durum değildir. Bu sebeple Metalurji ve Malzeme ABD da kendi içinde farklı kollara ayrılmaktadır. Örneğin demir-çelik, kompozit malzemeler, doğal madenler, yapay malzemeler gibi özel çalışma alanlarını görmek de mümkündür. Bu alanlardan kompozit malzemeleri ele almak gerekirse, bu da kendi içinde ayrı dallara ayrılmaktadır.

Sonuç olarak; makine mühendisliğini bir meslek olarak nitelendirmek yanlış olmamakla birlikte eksik bir yaklaşım olarak sayılabilir. Makine mühendisliği, mühendis kişisine birçok bakış açısı kazandıran, doğayı bilimsel olarak görmesini sağlayan, etrafında olan şeyleri fark etmesini sağlayan, muhakeme yeteneğini geliştiren bir disiplindir. Mühendis, meslek hayatında bir çok mesleği seçebilme hakkına sahip, becerileri gelişmiş kimsedir.

 

Kaynakça

[1] https://tr.wiktionary.org/wiki/m%C3%BChendis

[2] https://turkceyaz.com/etimoloji/kelime-koken/meslek

Bir Görüş Bildirin;